Używamy cookies i podobnych technologii m.in. w celu świadczenia usług i w celach statystycznych. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce, w jej ustawieniach. Jeżeli wyrażasz zgodę na zapisywanie informacji zawartej w cookies, kliknij „Zamknij”. Jeżeli nie wyrażasz zgody – zmień ustawienia swojej przeglądarki.Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce cookies.

Zamknij informację o cookies
.

Ośrodek  Przetwarzania  Informacji  –  Państwowy  Instytut  Badawczy

Analizy statystyczne i ewaluacja

Otwarta nauka

projekt archiwalny

W XXI wieku idea open science staje się coraz bardziej rozpowszechnionym modelem prowadzenia badań naukowych. Popularność i wzrost znaczenia otwartości na wszystkich etapach procesu badawczego i komunikacji naukowej znajduje swoich rzeczników w międzynarodowych instytucjach, Komisji Europejskiej, OECD i największych ośrodkach naukowych.

Powstaje coraz więcej inicjatyw budujących świadomość tych procesów. Oprócz coraz liczniejszych przedsięwzięć zmierzających do budowy konkretnych rozwiązań technicznych, w Polsce wciąż brakuje analiz, które pokazywałyby i diagnozowałyby zakres akceptacji dla dokonujących się zmian, jak również stopień rozprzestrzenienia podejścia „open science” w pracy naukowej.    

Prace badawcze koncentrowały się na zdiagnozowaniu postaw, stanu świadomości i stosunku polskiego środowiska akademickiego wobec szeroko pojętych modeli otwartych w nauce: 

  • wolne oprogramowanie (otwarte kody); 
  • otwarty dostęp (open access);
  • otwarte badania (massively distributed collaboration);
  • otwarte dane naukowe; 
  • otwarta edukacja i „citizen science”.

Badanie „Analiza postaw środowiska akademickiego i naukowego wobec różnych form modeli otwartych w nauce” przyniosło w szczególności odpowiedzi na pytania o poglądy naukowców na pryncypia, metody, korzyści, implikacje i potencjał wprowadzenia komunikacji naukowej opartej na zasadach „open science”. Przeanalizowaliśmy zakres i skalę wdrożenia w pracy naukowo-badawczej narzędzi, technik i metod otwartych: open notebook science, open peer review, wolnych licencji, naukowego networkingu etc. 

Uchwycenie stanu świadomości i skali stosowania modeli otwartych pozwoliło – oprócz wartości poznawczej – ocenić skalę zakorzenienia rozwoju idei otwartości w polskiej rzeczywistości naukowej, zarówno w warstwie deklaratywnej (przekonania, postawy), jak i realnej (wdrożenie modeli otwartych). Zebrany na tej podstawie materiał analityczny umożliwił zdiagnozowanie barier, oporów i odczuwalnych zagrożeń środowiska wobec tych procesów. 

Wyniki badania zostały przedstawione w artykule autorstwa Macieja Ostaszewskiego "Open academic community in Poland: New scholarly communication models during the transformation period" (jest to rozdział w publikacji z 2014 roku pt. Grey Audit: A Field Assessment in Gray Literature). Artykuł był prezentowany na konferencji pn. Fifteenth International Conference on Grey Literature, która odbywła się 2-3 grudnia 2013 roku w Bratysławie. 

Wykonawca: Laboratorium Analiz Statystycznych i Ewaluacji

powrót